Mijające 100 lat od odzyskania przez Polskę niepodległości, skłania do rozważań nad życiem „pamiętającym o przeszłych pokoleniach”.

Olga Małkowska

Twórczyni polskiego harcerstwa, Olga z Drahonowskich Małkowska, w październiku 1944 roku w jednym z „Listów do polskiego żołnierza” napisała:

Gdy narody zaczną się gubić w labiryncie materialistycznych celów, Polska im wskaże drogę prawdziwego odrodzenia. Doprawdy Druhu, dumni powinniśmy być z tego, że należymy do takiego narodu. Ale równocześnie kładzie to na nas ciężki obowiązek. Bo być Polakiem to znaczy żyć szlachetnie.

Co to znaczy być Polakiem?

Przywołać można tutaj poglądy żyjącego na przełomie XVIII i XIX wieku Prymasa Polski ks. Jana Pawła Woronicza. Jego zdaniem cechami charakterystycznymi dla naszej postawy jest umiłowanie wolności, gotowość do bezgranicznych poświęceń, szczerość, postęp, tolerancyjność i wspaniałomyślność wobec wrogów. Na tym tle jawi się idea dobrego obywatela, patrioty, którego etos „jest mocno osadzony w historii, religii i wyraża się konkretnymi postawami życia”.

Jan Paweł Woronicz

Pamięć o wydarzeniach z bogatej przeszłości narodu i państwa daje trwałą podstawę wartości i doświadczeń, pozwala zachować dystans wobec problemów tworzących rzeczywistość. Korzenie naszej pamięci tkwią w rodzinie – w opowieściach rodziców, ich ojców i matek, w rodzinnych pamiątkach. Korzenie naszej pamięci to także mogiły, przydrożne krzyże, małe cmentarze. Atmosfera rodzinnego życia buduje postawę szacunku dla rodziców, dla autorytetów, umiłowanie ziemi, ojczyzny. Podstawą miłości ojczyzny jest „dobra znajomość swojego kraju, jego dziejów, kultury i wartości, których jest nosicielem” wynikająca z wychowania obywatelskiego opartego m.in. na lekturze prac historycznych, na przeżywaniu spektakli teatralnych, filmów czy udziale w uroczystościach patriotycznych [O. Jacek M.Bocheński OP].

Jan Paweł II zawarł w swojej homilii podczas mszy świętej w Gnieźnie 3 czerwca 1979 roku przejrzystą konstrukcję naszej odpowiedzialności za Polskę :

  • to wspólne dziedzictwo powinno być podstawą wychowania i przedmiotem dumy,
  • przechowanie, pomnożenie i przekazanie tego kulturowego i duchowego dziedzictwa jest naszym obowiązkiem.

Idąc do naszych domów pamiętajmy o fragmencie tekstu Galla Anonima z początku XII wieku, który tak w kilku zdaniach opisał kraj nad Wisłą i Wartą, Polskę:

Kraj to wprawdzie bardzo lesisty, ale niemało przecież obfituje w złoto i srebro, chleb i mięso, w ryby i miód, a pod tym zwłaszcza względem zasługuje na wywyższenie nad inne, że choć otoczony przez tyle wyżej wspomnianych ludów chrześcijańskich i pogańskich i wielokrotnie napadany przez wszystkie naraz i każdy z osobna, nigdy przecież nie został przez nikogo ujarzmiony w zupełności; kraj, gdzie powietrze zdrowe, rola żyzna, las miodopłynny, wody rybne, rycerze wojowniczy, wieśniacy pracowici, konie wytrzymałe, woły chętne do orki, krowy mleczne, owce wełniste.

Tekst: Wojciech Hausner

Szukasz pomysłów na pracę z drużyną w Roku Niepodległej? Wejdź w zakładkę Inspiracje i sprawdź pomysły na wędrówki, niepodległościowe ogniska i gawędy!