cze 21, 2018 | Aktualności, Idea, Wędrówki
Wyruszamy w kolejną wędrówkę szlakiem Niepodległej. Tym razem będziemy odkrywać ślady historii w województwie pomorskim! Natrafimy tam na ślady m.in. Stefana Wincentego Frelichowskiego – patrona wszystkich polskich harcerzy!
W zakładce Inspiracje pojawiają się opisy szlaków niepodległościowych w różnych częściach Polski. Wędrowaliśmy już po województwach warmińsko-mazurskim i lubelskim, teraz przyszedł czas na województwo pomorskie. Tradycyjnie podzieliliśmy szlak na kolejne okresy historyczne, a na dole wpisu umieściliśmy link do pliku PDF z wygodną tabelką.
Wojna w obronie Konstytucji 3 maja

Józef Wybicki
- Będomin – Miejsce urodzenia Józefa Wybickiego, posła na Sejm Czteroletni, który uchwalił Konstytucję 3 Maja oraz autora polskiego hymnu narodowego.
Powstanie kościuszkowskie
- Bydgoszcz – Oswobodzenie Bydgoszczy od Prusaków.
Epoka napoleońska i Księstwo warszawskie

gen. Jan Henryk Dąbrowski
- Bydgoszcz, Grudziądz, Tczew, Gdańsk – Podczas kampanii pomorskiej Wojska Polskiego w 1807 roku, grupa gen. Jana Henryka Dąbrowskiego porusza się w obrębie Bydgoszczy, Grudziądza, Tczewa i Gdańsk (kapituluje w maju 1807 r.)
- Koronowo, Świecie – Podczas kampanii pomorskiej Wojska Polskiego w 1807 roku, grupa płk. Amilkara Kosińskiego stacjonowała w obrębie Koronowa i Świecia.
- Piła, Wałcz, Wieleń, Szczecinek – Podczas kampanii pomorskiej Wojska Polskiego w 1807 roku, grupa płk. Garczyńskiego prowadziła działania w obrębie Piły, Wałcza, Wielenia i Szczecinka.
- Słupsk – Podczas kampanii pomorskiej Wojska Polskiego w 1807 roku, grupa płk Sokolnickiego stacjonowała pod Słupskiem.
- Gdańsk – W Gdańsku stacjonuje „Dywizja Gdańska” Księstwa Warszawskiego, która w 1813 r. broni miasta przed Prusakami i Rosjanami.
Powstanie ogólnopolskie 1846
- Starogard Gdański – W 1846 r. Florian Ceynowa ze Sławoszyna k. Krokowej, absolwent Katolickiego Gimnazjum w Chojnicach, uczestnik konspiracji Filomatów Pomorskich, przygotowuje oddział do zdobycia Starogardu Gdańskiego w ramach planowanego trójzaborowego powstania.
Odrodzenie Rzeczypospolitej 1918-1922

Stefan Wincenty Frelichowski
- Chojnice – Na przełomie XIX i XX wieku, w Katolickim Gimnazjum oraz innych pruskich szkołach, działała tajna polska organizacja młodzieżowa, nawiązująca nazwą do Filomatów Wileńskich.
- Krajna, Kociewie – Od 17 stycznia do 10 lutego 1920 r. Wojsko Polskie wkraczało na Pomorze i Kaszuby i przyłączało je do Rzeczypospolitej.
- Chełmno – W muzeum miejskim w ratuszu można oglądać bardzo interesującą ekspozycję ukazującą przyłączanie Kaszub i Pomorza do Rzeczypospolitej.
- Chełmża – 22 I 1920 r., w rocznicę wybuchu Powstania Styczniowego mały Wincenty Frelichowski wita Wojsko Polskie wkraczające do Chełmży.
Pomorskie Inspiracje – Wędrówki po Niepodległej #13 – Kliknij i pobierz powyższy wpis w formie wygodnej tabelki!
Jedziesz na obóz w inną część Polski? Wejdź w zakładkę Inspiracje, gdzie codziennie pojawiają się nowe pomysły na niepodległościowe szlaki i wybierz swoją trasę!
cze 21, 2018 | Aktualności, Idea, Organizacja Harcerek, Wędrówki
Wielkopolska Chorągiew Harcerek „Jutrzenka” przygotowała listę inspiracji na wędrówki po Wielkopolsce. Miejsca warte odwiedzenia uszeregowała według cech swojej obrzędowości. Skąd taki pomysł i gdzie wędrować z AMBICJĄ?
– Patriotyzm, ambicja, kreatywność, zaradność, gospodarność, solidność, dbałość o tradycję i więzi rodzinne – to część naszej obrzędowości. Na swojej harcerskiej drodze staramy się rozwijać te cechy, gdyż chcemy, by po nich nas, czyli Wielkopolanki, można było rozpoznać – tłumaczy phm. Małgorzata Popadiuk, wicekomendantka Wielkopolskiej Chorągwi Harcerek „Jutrzenka”.
W poprzednim wpisie prezentowaliśmy wędrówkę szlakiem wielkopolskiego patriotyzmu.
Dzisiaj czas na ambicję!
AMBICJA:

Portret Hipolita Cegielskiego ok. 1863 [aut. J.N.Seyfried]
- Hipolit Cegielski, Zofia i Jadwiga Szembekówny (Jadwiga po mężu
Szeptycka)
- Edmund Taczanowski
- Marian Langiewicz, Bibianna Moraczewska
- 1773 r. – ufundowanie Kolegium Trzemeszeńskiego przez Michała
Kosmowskiego
- czerwiec 1848 r. – założenie Ligi Polskiej (Cieszkowskiego) – „Stowarzyszenie pod nazwiskiem Ligi Narodowej Polskiej, mającej na celu skupienie w jedno ognisko sił moralnych i materialnych tak w kraju, jak i za granicą, do jawnego, legalnego działania na korzyść narodowości polskiej”
- 31.08.1880 r. – (w Poznaniu) uruchomienie linii tramwaju konnego pomiędzy dworcem głównym (już w obecnym miejscu) i Starym Rynkiem, która później została przedłużona do Ostrowa Tumskiego
- Biblioteka Kórnicka
- Gimnazjum św. Marii Magdaleny w Poznaniu
- Biblioteka Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk w gmachu PTPN w Poznaniu, przy ul. Seweryna Mielżyńskiego 27/29
Jak skorzystać z tych podpowiedzi?
Droga druhno drużynowa! Oddajemy do Twojej dyspozycji listę inspiracji uporządkowanych według jutrzenkowych cech. Inspiracjami są osoby, wydarzenia, miejsca związane z wielkopolską walką o niepodległość od upadku I Rzeczypospolitej, aż do pamiętnego roku 1918. Może to pomysł na biwak? A może na gawędę? Może o czymś nie wiedziałaś, a chciałabyś zgłębić tę tajemnicę wraz z drużyną? Realizując program “Skry Niepodległości” poszukuj, badaj, poznawaj – czy to z naszymi inspiracjami, czy dodając swoje. Do dzieła!
Wędrówka, ognisko czy gawęda? Wejdź w zakładkę Inspiracje i szukaj kolejnych podpowiedzi na realizowanie programu „Skry Niepodległości”!
cze 21, 2018 | Aktualności, Artykuły, Idea
Czy wiecie, że Poczta Harcerska działała już podczas I wojny światowej? Zastępowy V Krakowskiej Drużyny Harcerzy „Cyklon”, mł. Wojciech Kądziołek przedstawia historie skautów ze swojej drużyny, którzy brali udział w bojach o Polskę w latach 1914-1921.
W. Kądziołek, Skauci V Krakowskiej Drużyny Skautowej w bojach o Polskę w latach 1914-1921 [kliknij, aby przeczytać cały artykuł]
W swoim artykule historycznym druh Kądziołek prezentuje postaci kilku skautów biorących udział w walkach I wojny światowej. Opowiada jednak także o działaniach poza linią frontu, gdzie skauci zorganizowali pocztę harcerską, która zastępowała ludności cywilnej profesjonalne usługi pocztowe:
W centrali znajdowali się specjalni dyżurni, którzy rozwozili zlecenia szczególnej wagi. Poza nimi dyżurowała grupa 4 kurierów zwykłych i łącznik alarmowy. Poczta przewoziła dwa rodzaje listów: urzędowe CKN oraz od osób prywatnych. Korespondencję dostarczano do lwowskiej centrali lub do biur okręgowych, skąd rozwożono je do miejsc przeznaczenia. Długość kursu pocztowego nie mogła przekroczyć 50 km. Pomiędzy poszczególnymi okręgami kursowały stale 4–5 osobowe patrole rozmieszczone w terenie, m.in. w leśniczówkach lub tym podobnych obiektach. Między Lwowem a Tarnopolem łączność utrzymywały wyłącznie patrole konne. Dla rozpoznawania się kurierów w drodze ustalono specjalne hasło i odzew. Poszczególni kurierzy rozwozili do 100 listów dziennie. Opłat za przesyłki nie pobierano. Korespondencja prywatna była cenzurowana i stemplowana. Niektóre stemple miały charakter satyryczny, skierowany pod adresem monarchii austro-węgierskiej, np. do naczelnika poczty dostarczono korespondencję ze stemplem: „Poczta skautowa – lepsza nasza niż wasza”.
Po więcej materiałów historycznych sięgnij do zakładki Inspiracje – znajdziesz tam szlaki wędrówek niepodległościowych, scenariusze ognik oraz śpiewnik pieśni patriotycznych wraz z komentarzem historycznym!
Ilustracja wpisu przedstawia skrzynkę poczty harcerskiej na ul. Górskiego 10 w czasie powstania warszawskiego. Zdjęcie pochodzi z książki autorstwa J. Piorkowskiego Miasto nieujarzmione, Warszawa 1957, Iskry, ss. 165.
cze 20, 2018 | Aktualności, Idea, Wędrówki
Wyruszamy w kolejną wędrówkę szlakiem Niepodległej. Tym razem zapuszczamy się w zakamarki województwa lubelskiego. Czy wiecie, że trafimy tam na miejsce bitwy, w której polskimi oddziałami dowodził Tadeusz Kościuszko?
Na stronie Inspiracji pojawiają się opisy szlaków niepodległościowych w poszczególnych województwach. Zaczęliśmy od województwa warmińsko-mazurskiego, teraz czas na województwo lubelskie. Wszystkie miejsca warte odwiedzenia podzieliliśmy według kolejnych okresów historycznych, a na dole wpisu umieściliśmy link do pliku PDF z wygodną tabelką.
Wojna w obronie Konstytucji 3 maja
- Dubienka – Miejsce bitwy dywizji gen. Kościuszki w czasie wojny w obronie Konstytucji 3 Maja.
Powstanie kościuszkowskie
- Dubienka – Miejsce bitwy dywizji gen. Wedelstedta z Rosjanami w dniu 3 VI 1794 r.
- Chełm – Miejsce bitwy dywizji gen. Zajączka z Rosjanami w dniu 8 VI 1794 r.
Epoka napoleońska i Księstwo warszawskie

Joanna Żubrowa – pierwsza kobieta odznaczona Virtuti Militari
- Zamość – Zdobycie twierdzy przez Wojska Księstwa Warszawskiego w dniu 20 maja 1809 roku. W walkach brała udział Joanna Żubrowa – pierwsza kobieta odznaczona Virtuti Militari. Obrona twierdzy przed wojskami rosyjskim na przełomie lat 1812–1813.
Powstanie listopadowe
- Zamość – Obrona twierdzy przed wojskami rosyjskim do 21 X 1831 r.
- Tarnobrzeg – Przejście korpusu gen. Ramoriny do Galicji we wrześniu 1831 roku.
Powstanie styczniowe

Gen. Michał J. Heidenreich
- Horodło – Kopiec upamiętniający Unię Polsko-Litewską. Usypany 10 X 1861 r., w 448. rocznicę podpisania unii, przez delegacje ze wszystkich zaborów w okresie manifestacji patriotycznych poprzedzających wybuch powstania styczniowego.
- Kurów – Miejsce zwycięskiej bitwy w dniu 24 I 1863 r. oraz obozu powstańczego.
- Żyrzyn – Miejsce zwycięskiej bitwy w dniu 8 VII 1863 r. oddziałów Korpusu Lubelskiego gen. Kruka-Heidenreicha.
Przed wybuchem I wojny światowej
- Rebizanty – Kamień upamiętniający miejsce, w którym Józef Piłsudski w 1901 r. przekroczył granicę austriacko-rosyjską, po ucieczce ze szpitala więziennego w Petersburgu. Wcześniej w miejscu tym Józef Piłsudski wraz ze Stanisławem Wojciechowskim przemycali „bibułę” (konspiracyjną prasę) do zaboru rosyjskiego.
Odrodzenie Rzeczypospolitej 1914-1922

Marszałek Siemion Budionny
- Jastków – Szlak I Brygady Legionów na Lubelszczyźnie – bitwa 4 pp. Legionów w dniach 31 VII–5 VIII 1915 r.
- Dęblin, Jeziorany, Kock, Parczew – Rejon koncentracji Grupy Uderzeniowej Frontu Środkowego, która rozgromiła Armię Czerwoną w Bitwie Warszawskiej.
- Cyców – Miejsce boju IV Brygady Jazdy z brygadą Armii Czerwonej w dniu 15 VIII 1920 r.
- Zamość – Obrona miasta przed Armią Konną Siemona Budionnego w końcu sierpnia 1920 r. W arsenale znajduje się pamiątkowa tablica w językach polskim i ukraińskim ku czci dowódcy obrony miasta gen. Marko Bezruczki.
- Komarów – Bój Dywizji Jazdy gen. Juliusza Rómmla z I Armią Konną Siemona Budionnego w dniu 31 VIII 1920 r.
Lubelskie Inspiracje – Wędrówki po Niepodległej #10 – Kliknij i pobierz powyższy wpis w formie wygodnej tabelki!
Szukasz pomysłów na wędrówki z drużyną? Śledź zakładkę Inspiracje, gdzie codziennie pojawiają się nowe pomysły na niepodległościowe szlaki!
cze 20, 2018 | Aktualności, Idea, Materiały metodyczne
Już za chwilę wyjedziemy na obozy, na których czekają nas dziesiątki ognisk. Oddajemy w Wasze ręce wydany przez ZHR Śpiewnik Pieśni Niepodległej z komentarzami historycznymi. Drukujcie, śpiewajcie i opowiadajcie inspirujące gawędy!
Śpiewnik został wydany z okazji inauguracji przez ZHR obchodów „Setnej Rocznicy odzyskania przez Polskę Niepodległości”, która miała miejsce w Krakowie w październiku 2017 r. Składają się na niego 44 pieśni, opatrzone komentarzem historycznym prof. dr hab. hm. Grzegorza Nowika, Przewodniczącego ZHR.
POBIERZ PLIK: Śpiewnik Pieśni Niepodległej
Wydawca: Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej, Warszawa 2017. Autor: Przewodniczący ZHR – prof. dr hab. hm. Grzegorz Nowik. Projekt okładki: hm. Andrzej Jaworski. Redakcja tekstu: dr Adam Kromer, hm. Przemysław Stawicki. DTP: hm. Grzegorz Nowik (Wydawnictwo ZHR). Wszelkie prawa zastrzeżone. © Wydawnictwo ZHR, Warszawa 2017, © Grzegorz Nowik. ISBN: 978-83-87899-49-3.
Szukasz pomysłów na letnie wędrówki z drużyną? Zajrzyj do działu Inspiracje i poznaj niepodległościowe szlaki w całej Polsce!